Wanneer u nog eens de foto's wilt terugzien van de Opmaat tentoonstelling in 2014, klikt u dan op deze link: Opmaat 2014

Het begon met vrouwen
Klooster Bredelar werd in de vroege middeleeuwen gesticht voor vrouwelijke geestelijken, de Premonstratenzer nonnen. De "wenig löbliche Lebenswandel" van deze vrouwen leidde ertoe dat het klooster al in 1196 werd overgenomen door Cisterciënzer monniken.

Metalen en kunst
Al in de 10e eeuw werd in de ertsmijnen in de omgeving van Bredelar ijzererts, koper en lood gevonden. Monniken bewerkten de metalen met toenemend ambachtelijk meesterschap tot de kunstwerken die wij kennen uit de rijke kloosters. Ook nu nog maken edelsmeden metalen siervoorwerpen, die je overal in Sauerland terugziet.

Steen en beelden
De gemeente Marsberg, waar Bredelar onderdeel van is, riep 2001 uit tot kunst- en cultuurjaar. Er kwam een festival van straatschilders, een symposium van steen-beeldhouwers, gevolgd door symposia van hout- en vervolgens van ijzerbeeldhouwers. Stenen beelden werden op straat gemaakt, in aanwezigheid van het publiek, dat opgenomen werd in grote wolken steenstof en het gierende gejank van slijpgerei. Al die activiteiten trokken veel aandacht van de pers; op tv en in de kranten ontstonden heuse discussies rond de vraag 'wat is kunst'. Eén beeld wekte speciaal beroering in de kleine stad: een stenen torso van een zwangere, met als titel Fruchtbare Erde. Na eeuwen van ijzeren monniken was Marsberg weer terug bij de vrouw.

fruchtbare erde

Fruchtbare Erde, sculptuur in Marsberg, Duitsland door Bernhard Mätthäs. Foto: Dominik Schäfer

Met de opmaattentoonstelling sluiten we in 2014 aan bij een lokale traditie en bij de sculptuur Fruchtbare Erde die zwanger is van de toekomst. Wat die toekomst precies zal brengen is nog niet te zeggen, maar dat die komt is duidelijk te zien.

Thema tentoonstelling 2014 beschut onder de huid, de toekomst is al begonnen
De huid van het beeld Fruchtbare Erde ligt gespannen over inwendige organen, waar nieuw leven groeit. De huid verbergt de toekomst maar toont tegelijk dat die toekomst er al is, en binnenkort zichtbaar zal worden. De nog onzichtbare, maar aanwezige toekomst, is het thema van de opmaattentoonstelling, waar veel vrouwelijke beeldhouwers aan deelnemen.

Sculptuur is altijd een ding met een uitwendig oppervlak, een huid die niet-zichtbare eigenschappen omhult. De buitenkant zegt ons iets over het innerlijk en geeft ons vermoedens over de kern van het voorwerp. Ze is ons eerste contact met het ding.

Vrouwen koesteren hun huid. Zij voelen het belang ervan, zowel van de beschutting, als van het omhulsel van geheimen en als zelfstandig ding met een eigen aantrekkingskracht. Klooster Bredelar was oorspronkelijk gebouwd voor vrouwen.

Ook een klooster is een huid. Een huid die beschut en verbergt. Een huid die haar bewoners vrij maakt van de maatschappelijke wereld; die vrouwen vrij stelt van huwelijk en zwangerschap. In de beschutting van het klooster vormt zich nieuw geestelijk leven.